Zilver of toch niet… toch verzilverd ?

//Zilver of toch niet… toch verzilverd ?

Zilver of toch niet… toch verzilverd ?

By |2018-10-28T21:47:52+00:00augustus 20th, 2017|Over zilver|12 Comments

Wat is zilver?

Zilver is een metaal dat iets harder is dan goud en een hele mooie witte glans heeft. De glans van zilver betovert mensen al eeuwen lang. Puur zilver is te zacht om te gebruiken daarom wordt er altijd een legering (mengsel) gemaakt van zilver met een klein beetje koper bijvoorbeeld sterling zilver 925/00 bestaat voor 92,5% uit puur zilver en 7,5% uit een ander metaal. Al vele eeuwen worden zilveren voorwerpen en bestekken voorzien van keuren, zilverkeuren die garanderen dat een voorwerp gemaakt is van door en door zilver.

Een zilversmid is een echte ambachtsman

Een voorwerp van zilver is meestal gemaakt door een meester zilversmid, een vakman die van een plaat zilver een prachtig voorwerp of bestek heeft gemaakt. Ooit hebben wij op een cursus zilversmeden een poging gedaan om een doosje met deksel te smeden. Ons respect voor de zilversmid is hierna nog groter geworden! Natuurlijk is er ook veel zilverwerk in omloop van mindere of slechte kwaliteit. Leeftijd van een zilverstuk is belangrijk maar ook in voorbije eeuwen waren er slechte zilversmeden. Bekijk zilverwerk dus altijd met oog voor detail. Bij een goed gemaakt stuk zilver is het genieten van het ambacht en vakmanschap.

Zilvergehaltes

In zilveren voorwerpen staan vaak de getallen 925, 835 en 800, de meeste gebruikte zilverlegeringen dus voor ‘echt’ zilver maar ook een staande leeuw met een 1 of een 2 vertellen dat een voorwerp van zilver is. Het zilvergehalte zegt iets over het zilver maar niet over kwaliteit van het stuk!

groot keur en klein keur in Nederlands zilver

Zilverkeuren in Nederlands zilver

Wat is verzilverd?

Verzilverde voorwerpen zijn gemaakt van een onedel basismateriaal die in een galvano bad worden voorzien van een dun laagje zilver. Deze verzilverde voorwerpen zijn vaak ongekeurd of voorzien van pleet merken. Als je een zilver voorwerp door zou zagen is het door en door van hetzelfde (zilveren) materiaal, bij een verzilverd voorwerp zie je een basismateriaal met een laagje eromheen. Er zit dus tussen de prijzen van zilver en verzilverd een heel groot verschil.

Wat betekenden de getallen 200, 90 en 40 op verzilverde voorwerpen en bestek

In verzilverd staat vaak 200, 100, 90 of zelfs 40 deze getallen geven de dikte van de verzilvering weer. Bijvoorbeeld: 100 staat voor 100 gram zilver over 12 couverts dus over 24 stuks. De mate van verzilvering zegt overigens niets over de kwaliteit van een verzilverd voorwerp. Het belangrijkste bij verzilveren is de hardheid waarmee de twee materialen met elkaar verbonden zijn. Bij antiek verzilverd en nieuw verzilverd van hoge kwaliteit zitten beide materialen voor altijd aan elkaar vast en poets je pas na vele decennia door de laag heen. Bij slechte kwaliteit verzilverd laat het laagje los als de deksel van een sardineblikje of zitten er grote blaren onder het oppervlak.

EPNS en alpaca

Verzilverd is er met verschillende basismaterialen in vele soorten. EPNS staat voor electro plated nickel silver, verzilverd met basismateriaal van koper,nikkel en zink waar door middel van electrolyse een laagje zilver op wordt aangebracht. Alpaca is een zilverkleurige metaallegering van koper, zink en nikkel, dit wordt ook wel hotelzilver genoemd maar het is geen zilver!

EPNS Electro plated nickle silver

EPNS Electro plated nickle silver

Gero en Keltum

Zijn Nederlandse merken die vroeger mooie kwaliteit verzilverd bestek maakten. Gero werd vroeger ook wel Gero zilver genoemd maar het is verzilverd en geen zilver.

Gero zilver label op een bestekkist maar de inhoud is geen zilver maar verzilverd.

Gero zilver label op een bestekkist maar de inhoud is geen zilver maar verzilverd.

Gero bestaat nu alleen nog als merknaam niet meer als leverancier van mooi bestek. Bij Keltum, de verzilverd afdeling van de Koninklijke van Kempen & Begeer, worden nog wel mooie kwaliteit verzilverde bestekken gemaakt in diverse klassieke modellen.

Gero 90 verzilverd bestek

Gero 90 verzilverd bestek

Kun je zien of iets zilver of verzilverd is?

Vaak is het direct duidelijk dat een voorwerp verzilverd of zilver is door de aanwezigheid van keuren. Verzilverd is vaak veel zwaarder dan zilver door het onedele basismateriaal. Bij verzilverd bestek zijn er soms doorslijt plekken zichtbaar aan de achterzijde van de lepelbak. Daar waar de lepelbak de tafel raakt slijt het laagje sneller net zoals bij de tanden van de vorken.

Mocht het niet zichtbaar zijn dan is het mogelijk om het artikel het toetsen. Met behulp van een toetssteen en toetstwater kan er meer duidelijkheid komen. Schuur met het artikel flink over de steen, want soms is de verzilverde laag heel dik. Over het streepje op de steen wordt dan wat vloeistof gesmeerd, wordt het streepje oranje dan is het verzilverd wordt het rood dan is het zilver.

Toetsset voor goud en zilver. Diverse soorten toetswater voor zilver en diverse gehaltes goud.

Toetsset voor goud en zilver. Diverse soorten toetswater voor zilver en diverse gehaltes goud.

Voor nog meer zekerheid kan het artikel naar de Waarborg voor Goud en Zilver te Gouda gebracht worden. Hier wordt het gekeurd en eventueel van zilverkeuren voorzien.

Laat u bij aankoop van zilver altijd adviseren door iemand met verstand van zaken.

Vele teleurgesteld

Heel veel mensen hebben we in de afgelopen ruim 30 jaar moeten teleurstellen en moeten vertellen dat het familiezilver geen zilver is maar helaas … verzilverd.

 

Lees ook;

Gero fabriek

Het ambacht, zilversmeden een vak apart

Zilvertip, hoe maak je zilverkeuren schoon

Bekijk ook:

De collectie Zilver van Zilver.nl

De collectie verzilverd van Zilver.nl

About the Author:

Ursula Boonstra - de Jonge is de initiatiefnemer van dit blog over zilver en sieraden. In 1991 besloot Ursula samen met haar man Michel de Jonge om van hun hobby, antiek zilver verzamelen, hun beroep te maken. In de ruim 27 jaar zilver inkopen, bestuderen en verkopen is de kennis enorm gegroeid, deze kennis willen ze graag met u delen, vandaar dit blog.

12 Comments

  1. rene kappers 6 november 2017 at 9:46 am - Reply

    Ha Ursula,
    Mooie nieuwe website! Leuk blog. Complimenten. Maar foutje bij “9 karaats wat?”
    9 karaat is 9/24 en dat is 37,5% goud. Dus niet 33,3% , maar beter !!! 8 karaat (in tabel) is 8/24 dus die wel 33,3%.
    Vriendelijke groeten,
    Rene Kappers

    • Ursula Boonstra 23 november 2017 at 9:16 pm - Reply

      Leuk van u te horen! Bedankt voor het compliment. U heeft natuurlijk helemaal gelijk. Inmiddels hebben alle juweliers van de overheid bericht gehad dat 9 karaat geen goud meer genoemd mag worden en dat het voor 1e kerstdag! weggehaald moet worden van de webshops tegen een flinke boete. In andere landen van de EU wordt er heel veel antiek maar ook nieuw 9 karaats goud verkocht gewoon als goud wat het natuurlijk ook is. Het wordt toch tijd voor een Nederlands herkeur voor 9 karaats goud, toch een stuk duidelijker dan een sticker van de waarborg aan een sieraad met daarop Beneden het wettelijk gehalte maar ja geen juwelier of antiquair die daar in deze periode tijd voor heeft.

  2. Nelleke van Dalen-Springvloed 19 september 2017 at 3:28 pm - Reply

    Goedemiddag, Ik heb hier thuis een vierkant serveer/dienblad waarvan ik denk dat het verzilverd is.
    Aan de onderkant is echter een merkje te zien.
    Het is de vorm van een schild met een B normaal en in spiegelbeeld. Daartussen is iets van een staander?
    Het dienblad is zwaar: 110 gram en is 28 x 28 met opstaande rand en hengsel in een diagonaal.
    Weet u welk materiaal of van wie / wat dit merkje is?

    mvg Nelleke van Dalen-Springvloed

    • zilver.nl 19 september 2017 at 10:32 pm - Reply

      Beste Mvr. Nelleke van Dalen- Springvloed, staan er niet meer keurtjes op het dienblad, misschien op de voorzijde? Het keur zegt me zo niets maar het kan natuurlijk ook een buitenlands merk zijn. Misschien kunt u er een foto van posten? Vriendelijke groet Ursula

  3. Loes 19 september 2017 at 1:17 pm - Reply

    Ik heb lepeltjes met een zwaardje en een teken CH2. Is dat zilver?

    • zilver.nl 19 september 2017 at 10:28 pm - Reply

      Beste Loes, het zwaardje staat voor Nederlands klein zilverwerk en ch2 is een meesterteken. Zou het ook ch12 kunnen zijn? Dit is het één van de meestertekens van Hooijkaas. Vriendelijke groet, Ursula

  4. l de boer 31 augustus 2017 at 2:44 pm - Reply

    de staande leeuw met kroon .welk zilvermerk is dit.

    • zilver.nl 2 september 2017 at 8:37 pm - Reply

      De staande leeuw met een kroon naar links met een 1 is het keur voor 1e gehalte Nederlands zilver.

  5. Jane 21 augustus 2017 at 10:28 am - Reply

    Beste,

    Op mijn mandje staat een leeuwtje en nog een dingetje dat is dus van zilver? Bedankt voor uw reactie.

    • zilver.nl 21 augustus 2017 at 4:14 pm - Reply

      Ja zeker dat zijn zilverkeuren. Er zullen dan waarschijnlijk nog 2 keuren op het mandje zitten. Als er oortjes en pootjes aan het mandje zitten zult u ze daar waarschijnlijk vinden. De waarborg keurde vroeger alle onderdelen van een zilveren voorwerp zodat het zeker was dat alle delen van zilver waren.

  6. zilver.nl 20 augustus 2017 at 10:13 pm - Reply

    Dus Gero 90 is verzilverd?

    • zilver.nl 20 augustus 2017 at 10:17 pm - Reply

      Ja, inderdaad Gero 90 of Gero 100 is allemaal mooie kwaliteit, maar verzilverd dus geen zilver. Bij Gero 90 of 100 zitten de twee materialen keihard aan elkaar gehecht. Als door veelvuldig poetsen het ondermateriaal bij deze bestekken te zien is, begint dat meestal bij de tanden van de vorken of daar waar de lepelbak het tafellaken raakt.Zo’n verzilverd bestek gaat vaak vele generatie’s mee.

Leave A Comment

2 × 4 =